Nâng tầm hướng nghiệp cho phụ huynh

Mỗi khi bàn đến câu chuyện hướng nghiệp, trong mỗi chúng ta thường mặc định đối tượng cần nghe, cần hiểu là các em học sinh mà bỏ quên đi phụ huynh. Tuy nhiên, người đóng vai trò then chốt giúp con định hướng chọn trường, chọn ngành, chọn nghề phù hợp.

Mới đây, trên mạng xã hội facebook, một hiệu trưởng một trường THPT tại TP.Hồ Chí Minh đã chia sẻ ông có ý định tổ chức một buổi họp phụ huynh kết hợp tư vấn hướng nghiệp cho phụ huynh học sinh khối lớp 12 vào trung tuần tháng 3 năm 2019. Mục đích, nhằm giúp phụ huynh phối hợp tốt với nhà trường kịp thời tư vấn cho các em chọn ngành, nghề phù hợp, tránh để các em thiếu sự hiểu biết mà đăng ký ngành, nghề theo cảm tính. Theo đó, có sự tham gia của một số chuyên gia tư vấn giàu kinh nghiệm, ông hy vọng buổi họp sẽ mang đến cho phụ huynh những thông tin thiết thực về các ngành nghề trong xã hội, cơ hội việc làm các ngành nghề đó, giải đáp những băn khoăn của phụ huynh trước quyết định chọn nghề vào đời của con em.

Hiện nay, khi xã hội phát triển về kinh tế đã nảy sinh khái niệm mới “nghề nghiệp an toàn” để thay thế cho khái niệm cũ “công việc an toàn”. Trong đó, việc chọn nghề nghiệp không nên phụ thuộc vào thị hiếu đám đông mà cần dựa trên niềm đam mê và cơ hội phát triển của nghề nghiệp trong tương lai. Vì lẻ đó, thay vì hướng đến một vị trí công việc có vẻ an toàn nhưng dễ biến đổi theo chiều hướng phát triển của xã hội, phụ huynh cần giải thích thêm để các em tập trung phát triển những năng lực, kỹ năng cụ thể và thái độ nghiêm túc để đảm bảo các em có khả năng thích nghi với sự thay đổi bất ngờ trên thị trường lao động nói chung.

Do vậy, việc hiệu trưởng muốn “thiết kế” cuộc họp phụ huynh kết hợp tư vấn hướng nghiệp xuất phát từ lời “than thở” của một cựu học sinh lớp 12. Năm 2018, trong dịp về trường thăm thầy cô nhân ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11, cựu học sinh này chia sẻ cha em là chủ một doanh nghiệp lớn. Là con trai duy nhất, cha em muốn em học quản trị kinh doanh để nối nghiệp ông trong quản lý doanh nghiệp gia đình trong khi em chỉ muốn theo học ngành kiến trúc. Nhưng trước sức ép của cha, em đành phải theo học quản trị kinh doanh. Ra trường, về giúp cha quản lý doanh nghiệp gia đình, em ngày càng cảm nhận mình đang phải làm một nghề mà mình không ưa thích, luôn cảm thấy là ghánh nặng. “Em biết có nhiều bạn lớp 12 bị cha mẹ áp đặt học những ngành nghề mà các bạn không có một tí hứng thú, say mê. Em muốn các bậc cha mẹ đừng dùng quan điểm cá nhân chủ quan tạo áp lực lên con cái trước ngưỡng cửa vào đời. Hãy giúp con em mình định hướng chọn trường, chọn ngành nghề phù hợp!”.

Qua đó, việc chọn nghề nghiệp là điều quan trọng nhất trong cuộc đời của mỗi người. Định hướng nghề nghiệp sai lầm không chỉ khiến các bạn trẻ không phát triển được nghề nghiệp mà còn lãng phí thời gian, tiền bạc, công sức, thậm chí còn có thể gây những tổn thương tâm lý cho cả một đời người. Người thì chạy theo “nghề hot” để dễ kiếm tiền, người lại chạy theo nghề “sang chảnh” để có danh, một số thì chọn nghề theo ý thích bồng bột nhất thời, không xét đến khả năng thật sự của mình. Đặc biệt, hiện có không ít bạn trẻ phụ thuộc vào ý kiến của phụ huynh khi chọn nghề mà thường là chọn trường tốt trước khi chọn ngành hay độ “hot” của ngành trong thời điểm hiện tại dù các em không hứng thú với ngành nghề đó.

Theo ThS Nguyễn Thị Oanh – Nhà hoạt động xã hội nổi tiếng, từng nhận định, tình hình “cha mẹ đặt đâu con ngồi đó” trong chọn nghề có lẽ còn nặng hơn trong hôn nhân gia đình vì ít ra tình yêu còn là một động cơ mạnh đủ các bạn trẻ giành lại hạnh phúc cho mình. Thật vậy, không ít phụ huynh ngày nay chịu ảnh hưởng mạnh mẽ của những giá trị thời thượng, muốn con mình theo học những nghề có thu nhập “khủng”, quyền lực, có vị trí xã hội cao. Bất chấp năng khiếu, xu hướng, ước vọng của con mình, họ đưa ra những chọn lựa thay con và cho rằng đó là cách làm tốt nhất cho con mình. Đây quả là một sức ép quá lớn đối với các bạn trẻ vốn đã quá thụ động và không dám quyết đoán cho tương lai cuộc đời mình.

Các chuyên gia tâm lý đã rất có lý khi cho rằng phụ huynh không nên vì những bất đồng trong mong muốn chọn trường, chọn nghề mà gia tăng áp lực lên con cái, điều này chỉ khiến tâm lý con trẻ thêm căng thẳng,sẽ không có lợi khi các em bước vào kỳ thi. Thay vì áp đặt, các bậc phụ huynh chỉ nên gợi mở, định hướng cho con chọn ngành nghề dựa trên sở thích, năng lực bản thân. Nếu có thể, nên cùng con tham gia các buổi tư vấn tuyển sinh do các trường ĐH, cơ quan báo chí tổ chức, để tư vấn con em chọn nghề có tính đến nhu cầu xã hội kết hợp với nguyện vọng, sở thích cá nhân.

Vì vậy, công tác hướng nghiệp hiệu quả, ngoài nhà trường và các chuyên gia tư vấn, sự đồng hành của phụ huynh có sự tác động không nhỏ. Để phụ huynh đồng hành hướng nghiệp cùng con, nhà trường cần tạo điều kiện, cơ hội, thậm chí cung cấp thêm nhiều kênh thông tin cho họ như điểm, học lực của học sinh, phiếu trắc nghiệm chọn nghề, gửi thư mời phụ huynh tham gia các buổi tư vấn hướng nghiệp của trường tổ chức…Bởi, không phải phụ huynh nào cũng có đủ kiến thức cũng như kinh nghiệm chọn trường, chọn nghề cho con cái.

Bên cạnh việc giúp các bậc phụ huynh thay đổi nhận thức về việc chọn ngành nghề cho con không chỉ tạo điều kiện cho các em chọn đúng ngành nghề yêu thích mà còn thay đổi cách giáo dục gia đình để các em nhanh chóng biết suy nghĩ độc lập và sống tự tin. Nhận thức được điều này, các bậc phụ huynh sẽ không còn buộc con viết tiếp ước mơ còn dang dở thời trẻ của mình, muốn con thành đạt hơn mình, thay vào đó sẽ làm người bạn đường đồng hành tiếp sức cho con, còn lại con trẻ được quyền quyết định lựa chọn của mình.

Minh Sơn – Đinh Dương

Theo NA&ĐS/KT&DB

Loading...

Xem thêm

Bài viết liên quan:
loading...